Tweeluik: lezing en battlefield tour 'In de voetsporen van
generaal 'Boy' Browning
VVAM Thema-avond en Battlefieldtour:
In de voetsporen van “Boy” Browning’s First British Airborne Corps in Groesbeek en Nijmegen.
Erik Jellema van de Vereniging Vrienden Airborne Museum organiseerde op vrijdagavond 26 mei en zaterdag 3 juni 2023 een tweeluik over de Britse generaal 'Boy Browning. De lezing vond plaats in Airborne Museum 'Hartenstein' te Oosterbeek en de battlefield tour voerde ons met zes originele Willys Jeeps langs de diverse plekken waar een (tijdelijk) HQ was van generaal Browning in de omgeving van Groesbeek en Nijmegen.
VVAM Thema-avond "In de voetsporen van 'Boy' Browning 26-5-2023
Tijdens Operatie Market Garden in september 1944 speelde de omgeving van Overasselt een belangrijke rol in de strijd om Nijmegen en de bruggen over de Waal. Luitenant-generaal Frederick Browning voerde het bevel over het Britse 1st Airborne Corps, terwijl brigadegeneraal James M. Gavin commandant was van de Amerikaanse 82nd Airborne Division. Hun aanwezigheid in het gebied onderstreepte het grote militaire belang van de Maas-Waalregio. Vanuit de omgeving werden luchtlandingstroepen aangestuurd die onder zware omstandigheden moesten voorkomen dat Duitse eenheden Nijmegen en de cruciale verkeersverbindingen zouden behouden. De gebeurtenissen rond Overasselt maken daarmee deel uit van de bredere geschiedenis van de bevrijding van Nederland.
De Britse generaal 'Boy' Browning en de Amerikaanse generaal James Gavin in Overasselt Toen & Nu
De VVAM heeft goed uitgepakt met schitterende tour over generaal 'Boy' Browning, commandant van het 1e Britse Luchtlandingsleger, met gids Erik Jellema en medewerking
van de chauffeurs met hun Wilys jeeps. Wat een belevenis!
Deze Britse generaal had een respectabele staat van dienst.
En in feite ook een onbesproken gedrag. In de
geschiedschrijving werden zijn beslissingen nooit in twijfel
getrokken. Ook niet in het boek 'Een brug te ver' van
Cornelian Ryan. Helaas kon deze schrijver tenauwernood
zijn boek voltooien omdat zijn leven ten einde liep. In 1976
werd zijn boek verfilmd in 'A Bridge too Far'. Volgens onze
gids kwam met die film ook de kritiek. Browning koos
ervoor om met zijn Tactical Headquarters op de eerste dag
bij Nijmegen te landen, een beslissing die hem op kritiek
kwam te staan omdat hierdoor Gliders en sleepvliegtuigen
gereserveerd moesten worden die anders operationele
troepen hadden kunnen vervoeren. Het was tevens
Browning die, zoals hij zelf na de oorlog verklaarde, Gavin
de opdracht gaf de verdediging van de hoogvlakte bij
Groesbeek prioriteit te geven boven de verovering van de
Waalbruggen bij Nijmegen. Zijn kritiek na afloop van Market
Garden op de inzet van de 1st (Polish) Independent
Parachute Brigade en met name op de houding van haar
commandant Major General Stanislaw Sosabowski,
resulteerde in het ontheffen van Sosabowksi uit zijn bevel.
Op dinsdagmiddag 19 september 1944 ontmoetten de Britse generaal 'Boy' Browning en de Amerikaanse generaal
James Gavin commandant van de 82ste Airborne Divisie elkaar in Overasselt. Dankzij de bemiddeldende rol van
generaal Browning kwam het tot samenwerking tussen de Britten en Amerikanen. Gavin was zwaar bezorgd over een
mogelijke Duitse aanval vanuit het Reichswald. We weten nu dat gedurende de kritische eerste dagen geen Duitse
aanwezigheid in het Reichswald was en dat Gavin minimaal een heel regiment richting Waalbrug had kunnen sturen.
De brug had eerder veroverd kunnen en het centrum had heel wat gevechtsschade bespaard kunnen worden. Dat
weten we nu. Hij destijds niet.
Ik vind het moeilijk zelf een oordeel te vellen over deze Britse generaal Browning. Zoals ik er tegenaan kijk was operatie
Market Garden tot mislukken gedoemd door slechte voorbereiding. Soortgelijke operaties werden herhaalde malen reeds
begin september net zo snel ontworpen als weer gecanceld omdat de situatie achterhaald bleek. Telkens werd het ontwerp
voor weer een nieuwe operatie gekopieerd van de vorige en uiteindelijk was Market Garden een copy van operatie Comet.
Maar ook nu was de situatie anders, want de sterkte van de Duitsers was onderschat, want zij hadden hun SS
Pantserdivisies 9 (Hohenstaufen) en 10 (Frundsberg) bij Arnhem paraat. Ook speelden de eigenzinnige karakters een
goede uitvoering van het plan Market Garden parten. Montgomery was heel eigenzinnig en ik vraag me nog altijd af hoe het
kan dat Eisenhower uiteindelijk heeft toegegeven aan de zinnen van Montgomery. Was het misschien om politieke
redenen? De verkiezingen in Amerika kwamen er aan en als dan de oorlog voorbij zou zijn, was dat mooi meegenomen. En
bovendien bestond de vrees dat de Russen door zouden willen stoten via Noord-Duitsland naar Denemarken. En bovendien
werd Londen nog steeds bestookt met de V-2 raketten.
