We hebben er wel naar moeten zoeken, want de route er naar toe werd nergens aangeduid. Maar uiteindelijk vonden we toch de plaats waar de Führerbunker zich bevond. Er is niets meer van te zien. Er is een parkeerplaats en er staat een bord met daarop een beschrijving van deze historische plek. Hier was het waar Hitler en Eva Braun zich van hun leven beroofden toen het Derde Rijk ineenstortte. Het was 30 april 1945. Een dag eerder trouwden Adolf Hitler en Eva Braun, terwijl het gebulder van de Russische kanonnen duidelijk hoorbaar was. Een inferno die zijn weerga niet kent. Dit was Hitler's Götterdammerung. In de bunker heerste dood en verderf. Behalve Hitler pleegden meerdere nazi's zelfmoord in de bunker. Maar er waren ook nazi's die na de dood van Hitler een goed heenkomen zochten. Dat deed ook Martin Bormann. Zijn lot is nimmer opgehelderd. De minister van propaganda Joseph Goebels en zijn vrouw Marta kozen voor zelfmoord en namen hun kineren hierin mee. Die werden in hun slaap in de bunker vergiftigd, vervolgens schoot Goebbels zijn vrouw dood en daarna zichzelf. Hun lijken werden, evenals die van Hitler en Eva Braun, buiten de bunker verbrand. Traudl Junge was de secretaresse van Hitler in de bunker. Aan haar dicteerde Hitler zijn testament, die overigens niets nieuws bevatte.Traud Junge ontkwam uit de bunker en geraakte in Russische gevangenschap. Maar ze kwam later weer vrij en heeft vele interviews gegeven in diverse documentaires. In 2002 kwam er een DVD uit met een openhartig gesprek met haar. Zij heeft later ingezien welke vreselijke dingen Hitler en de Nazi's hebben gedaan. Het interview was opgenomen kort voor haar dood. Ook Roches Misch ontkwam uit de bunker. Hij was de telefonist van Hitler. In een interview stelt hij dat Hitler een goede chef voor hem was. Dat schijnt overigens ook de herinnering te zijn van zijn secretaresses. Hitler schijnt een aardige chef te zijn geweest, die nooit sprak over zijn haat tegen de Joden.
Staande op de plek waar eens de Fuhrerbunker was is het moeilijk voor te stellen wat hier allemaal is gebeurd. Voor 1987 lag het gebied met de Fuhrerbunker in Oost Berlijn. De DDR heeft diverse onderzoeken in de bunker gepleegd. In 1987 werd de bunker volgestort met beton en is niet meer toegankelijk.
Op deze plek was de Führerbunker. Er is niets meer van over. Alleen een parkeerplaats. Het is moeilijk voor te stellen welke geweldige apocalypse zich op deze plaats voltrok, toen Hitler aan zijn einde kwam. Aanvankelijk was er niets, uit angst dat deze plaats een pelgrimsoord voor neo nazi's. Gezien het historisch belang van deze locatie is er alsnog een informatiepaneel geplaatst.
Detail uit het informatiepaneel is deze plattegrond van de ondergrondse vertrekken van de Führerbunker onder de Reichskanzlei.
Rochus Misch was een Duitse SS’er die tijdens de laatste dagen van de Tweede Wereldoorlog in de Führerbunker in Berlijn werkte als telefonist en koerier. Hij bevond zich daar in april 1945, toen Adolf Hitler en leden van zijn staf zich in het bunkercomplex onder de Rijkskanselarij verschansten. De Führerbunker lag in het centrum van Berlijn, in de buurt van de huidige Gertrud-Kolmar-Straße, vlak bij de Potsdamer Platz. Het complex werd na de oorlog grotendeels gesloopt en opgevuld; van de bunker is bovengronds niets meer zichtbaar. Op de plek bevinden zich tegenwoordig onder meer woongebouwen en een parkeerterrein, met een informatiebord dat de geschiedenis van de locatie toelicht. Misch verliet de bunker pas nadat Hitler op 30 april 1945 zelfmoord had gepleegd. Hij werd vervolgens gevangengenomen door het Rode Leger en keerde na jaren Sovjetgevangenschap terug naar Duitsland.
Een sombere Hitler in de Führerbunker. Deze afbeelding is vervaardigd door AI. Eva Braun zit aan zijn zijde al zal dat in werkelijkheid wel niet zo gegaan zijn want zij werd niet betrokken bij militaire zaken. In de laatste dagen van april 1945 verbleef Adolf Hitler in de Führerbunker in Berlijn, terwijl de Duitse nederlaag in de Tweede Wereldoorlog onafwendbaar was. De stad werd omsingeld door het Rode Leger en de militaire situatie verslechterde snel. In de bunker heerste een sombere en gespannen sfeer: communicatie met het front was beperkt, veel bevelen waren niet meer uitvoerbaar en de leiding van nazi-Duitsland verloor de controle. Hitler pleegde op 30 april 1945 zelfmoord in de bunker.
Deze afbeelding toont Adolf Hitler in gesprek met Joseph Goebbels, minister van Propaganda in nazi-Duitsland, tijdens een kerstdiner. De twee behoorden tot de belangrijkste figuren binnen het nationaalsocialistische regime. Dergelijke bijeenkomsten werden niet alleen privé vastgelegd, maar konden ook dienen om een beeld van verbondenheid en normaliteit rond de nazileiding uit te dragen. Het is daarbij belangrijk de historische context te erkennen: Hitler en Goebbels speelden een centrale rol in de dictatuur, vervolging, oorlog en de Holocaust.
De laatste foto van Hitler is gemaakt terwijl hij de handen schudt van zijn kindsoldaten vlakbij de bunker. Jongens van amper 16 jaar oud werden de dood ingestuurd. Zij waren zozeer gehersenspoeld dat zij vochten tegen de Russische tanks en hun superieure strijdmacht. Hitler houdt angstvallig zijn andere hand achter de rug om te verbergen dat deze trilt door de ziekte van parkinson.
Adolf Hitler verliet de Führerbunker in de laatste dagen van de Slag om Berlijn nog enkele keren, maar zijn laatste publiek gedocumenteerde optreden was op 20 april 1945, zijn 56e verjaardag. In de tuin van de Rijkskanselarij onderscheidde hij leden van de Hitlerjugend die bij de gevechten waren ingezet. Hoewel Berlijn door zware bombardementen en straatgevechten grotendeels in puin lag, is niet eenduidig vastgelegd dat hij specifiek de ravage na bombardementen buiten de bunker inspecteerde. Daarna trok Hitler zich vrijwel volledig terug in de bunker, waar hij op 30 april 1945 zelfmoord pleegde.
Toen Sovjetsoldaten de Führerbunker begin mei 1945 binnengingen, troffen zij geen indrukwekkend paleis aan, maar een benauwd en zwaar beschadigd ondergronds complex onder de tuin van de Rijkskanselarij in Berlijn. De bunker bestond uit smalle betonnen gangen en kleine, eenvoudig ingerichte kamers, die door voortdurende beschietingen, slechte ventilatie en vocht een sombere indruk maakten. In de privévertrekken van Adolf Hitler stonden onder meer een bed, tafel, stoelen, kasten en persoonlijke bezittingen; een aantal ruimtes was ingericht als kantoor, telefooncentrale of verblijfsruimte voor personeel. Na Hitlers zelfmoord op 30 april waren delen van het complex al verlaten, doorzocht of geplunderd. De Sovjets vonden bovendien sporen van de laatste dagen van het naziregime, waaronder documenten, uniformen, medische voorwerpen en resten van verbranding in de tuin buiten de bunker. Het interieur werd later verder beschadigd door onderzoek, plundering en de verwoesting van de Rijkskanselarij. Foto’s en verslagen uit die tijd tonen daarom een rommelige, donkere en functionele schuilplaats, die vooral symbool staat voor de ondergang van het naziregime.
Soldaten onderzoeken de ruimte waar Adolf Hitler en Eva Braun zelfmoord hebben gepleegd. Op de divan zijn nog bloedvlekken zichtbaar.